ماندن از چشم دشمنان به مدينه برده شده است . « 1 » مادر حضرت مهدى عليه السّلام دربارهء نام مادر آن حضرت روايات گوناگونى در دست است . در روايتى از شيخ طوسى ، از مادر آن بزرگوار به نام ريحانه نام برده شده ، ولى بلافاصله افزوده شده كه به او ، نرجس ، صيقل و سوسن نيز مىگفتند . « 2 » به نظر عده‌اى ، كه شهيد از آن با عبارت « قيل » تعبير آورده ، مادر آن حضرت ، مريم بنت زيد العلويه بوده است . « 3 » در روايت حكيمه خاتون كه مشهورترين و مستندترين روايت دربارهء تولد حضرت بقية اللّه عليه السّلام مىباشد ، همان نام « نرجس » آمده است . « 4 » به نظر برخى از محققان ، امكان دارد نام اصلى او همان نرجس بوده و ديگر اسامى ، به جز صيقل را ، بانوى او حكيمه ، دختر امام جواد عليه السّلام به وى داده باشد . در آن روزگار ، مردمان كنيزان را براى خوشامدگويى به اسامى گوناگون مىخواندند ؛ دانستنى است كه اسامى نرجس ، ريحانه ، و سوسن ، همه اسامى گلها هستند . « 5 » نكاتى دربارهء تولد امام زمان عليه السّلام تلاشهايى كه عباسيان حاكم بر سامرا و بغداد براى كنترل زندگى امام حسن عسكرى عليه السّلام به عمل آورده بودند ، اختفاى مسألهء مهم تولّد امام زمان عليه السّلام را كاملا توجيه مىكند . همچنين اين نكته را كه در آن زمانها ، مسألهء غيبت آن حضرت بر سر زبانها بوده و بنى عباس در صدد بودند تا به هر طريق ممكن ، راه امامت را بر شيعه مسدود سازند ، روشن مىكند . شيخ مفيد در آغاز شرح حال امام زمان عليه السّلام مىنويسد : به دليل مشكلات آن دوران و جستجوى شديد سلطان وقت و كوشش بىامان براى يافتن آخرين حجّت خدا ، ولادت آن حضرت بر همگان مخفى ماند . « 6 »

--> ( 1 ) . تاريخ سياسى غيبت امام دوازدهم ، ص 124 ( 2 ) . الغيبه ، ص 231 ؛ تاريخ اهل البيت ، ص 125 ( 3 ) . بحار الانوار ، ج 51 ، ص 28 ( 4 ) . همان ، ص 2 . ( 5 ) . تاريخ سياسى امام دوازدهم ، ص 114 ( 6 ) . الارشاد ، ص 345